Destinacije

Kanjon Tare

 

Rijeka Tara, poznata kao “suza Evrope”, jednim dijelom protiče kroz Nacionalni park “Durmitor”.

Izvire u planinskom masivu na sjeveru zemlje i teče dužinom od 156 km. Sastajući se sa Pivom čini rijeku Drinu, jednu od najdužih i vodom najbogatijih rijeka na Balkanu.

Vjekovima je snažna planinska ljepotica dubila krečnjačku površinu kroz koju prolazi, oblikujući na svom putu brojne tjesnace, gromadne prepreke i ponore. Tako je nastao 93 kilometra dug kanjon, drugi po dubini u svijetu, odmah iza kanjona Kolorada. Najdublja tačka kanjona Tare iznosi 1.300 metara. Obale su strme, prekrivene šumom koja se uspinje iz hladnoće i dubine kanjona.

Silovita Tara povremeno postaje mirna rijeka. Rijetka mjesta na kojima se rijeka može pregaziti zovu se gazovi. Nedaleko od Bistrice, korito Tare je na jednom mjestu toliko usko da se, prema kazivanju mještana, nekada u nevolji prelazilo jednim skokom. To neobično mjesto naziva se Đavolje lazi.

Obalom rijeke i stranama kanjona raste bujna vegetacija: crni bor, crni grab, crni jasen, brijest, ponegdje lipa, a u višim predjelimahrast kutnjak, obični grab, klen, bukva itd. U najvišim predjelima kanjona, iznad 1.000 metara visine, prostiru se šume jele i smrče. Izuzetna vrijednost su šume crnog bora, naročito kompleks “Crna poda”, predio rijetko visokih stabala i punodrvnosti. Stabla su visoka preko 50 metara, stara 450 godina.

Danas kanjon Tare okuplja turiste željne avanture i uzbuđujućeg, direktnog kontakta sa prirodom.

Spuštanje splavom i rafting niz skoro čitavi tok, nešto je što će izazvati erupciju adrenalina. Pored spuštanja gumenim čamcima, preporučuje se posjetiocima da iskuse i spuštanje splavom. Splav je sačinjen od drvenih trupaca i njime upravljaju naročito hrabri i spretni ljudi koji su nekada na ovaj način prevozili drvnu građu.

Onaj ko se odvaži na višednevno druženje s rijekom, pamtiće čitav život rađanje jutra u kanjonu ili noć kada su jedina svjetla uska pruga zvjezdanog neba i rojevi svitaca. Pored fascinantnog kanjona Tare, ništa manje ljubitelje prirode će oduševiti kanjon Mrtvice ili Cijevne u središnjem dijelu Crne Gore. Oni najodvažniji ne smiju propustiti da prođu kanjonom Nevidio, posljednjim osvojenim kanjonom u Evropi.

Ada Bojana

 

Ovo rječno ostrvo nalazi se na samom kraju Velike plaže, od koje ga dijeli rijeka Bojana.

Ada je najljepša u suton – kad pri zalasku sunca nastaje nevjerovatna igra boja koja more, pijesak i nebo stapa u jedinstvenu sliku. Pravi je raj za windsurf, jedrenje, skijanje na vodi, jahanje konja na plaži… Omiljena je destinacija naturista.

Obale koje zapljuskuje Bojana su poznate po drvenim kućicama, sa kojih mještani na tradicionalan i specifičan način love ribu koju odmah možete da probate u ribljim restoranima, sagrađenim u takođe atraktivnom ambijentu. Ostrvo Ada Bojana krasi i suptropsko i mediteransko rastinje, a neke od biljnih i životinjskih vrsta su jedinstvene u Evropi. Upravo gusta i bujna vegetacija daje Adi posebnu čar i zajedno sa neobičnim životinjskim svijetom pretvara je u poseban mikroekološki prostor.

Kanjon Nevidio

 

Tamo gdje su se milionima godina ranije „sudarile“ planine Durmitor i Vojnik, usječen je kroz ljutu stijenu kanjon Komarnice, poslednji osvojeni kanjon u Evropi. Nalazi se na 50 km od Žabljaka u pravcu Šavnika. Naziv Nevidio, ili Nevidbog, kako ga još zovu, podsjeća na misterioznu nepristupačnost. Njegove litice su toliko tijesne da na pojedinim mjestima svjetlost nikada ne dopire. Predstavlja jedan od najvećih alpinističkih izazova u ovom dijelu Evrope. Osvojen je tek 1965. godine. Do tada ga, kako mu i ime kaže – niko nije čitavog vidio.

Na stotinjak metara ispred ulaza u kanjon nalazi se veliki vodopad Grabovine. Alpinisti u ronilačkim odijelima krajem ljeta, kada je najniži vodostaj, kreću u njegovo osvajanje. Na putu kroz kanjon, dug tri i po kilometra, čekaju ih vodopadi, tjesnaci, pjenavi bukovi, uzani kanali i prava galerija kamenih figura. Najteži izazov je takozvana Kapija kamikaza – dionica duga oko 80 metara, mjestimično široka samo 25 centimetara.

Oni koji se odluče na ovu alpinističku avanturu bez premca, treba da znaju da ko jednom krene niz njegove galerije, bukove i vodopade, može izaći samo na drugom kraju, jer povratak nazad nije moguć.

Boka Kotorska

 

Boka će vas jednako očarati bilo da joj priđete morem ili se u nju spustite s kopna. Putniku se čini kao da su se planine raspukle i pustile more da uđe u njihove skute. To je najjužniji fjord u Evropi. Nad tankom linijom obale nadvile su se visoke planine, štiteći je od surove klime sa sjevera. Zbog toga je Boka oaza mediteranske vegetacije: agava, palmi, mimoza, oleandera, kivija, nara, ljekovitog bilja … Dok je na njenim vrhovima snijeg, u podnožju u isto vrijeme cvjetaju ruže, kamelije i mimoza. Zaliv je prirodno podijeljen na četiri manja: Hercegnovski, Risanski, Kotorski i Tivatski. Kao biseri, duž obale nižu se gradovi, riznice istorije, umjetnosti i ljepote.

 

KOTOR je stari pomorski i kulturni centar. Vjekovima je bio raskrsnica trgovačkih puteva i pod jakim uticajem Mletačke Republike. Zaštićen je od planinskog zaleđa čvrstim odbrambenim zidom građenim još u doba Vizantije. U gradu opasanom zidinama nalaze se brojni kulturno-istorijski spomenici, palate, katedrale, crkve – živa istorija. Poznat je po karnevalima i feštama, koje se održavaju ljeti i zimi. Pored Kotora nalazi se Dobrota, mjesto u kome su sačuvane brojne palate nekadašnjih pomoraca i brodovlasnika.

 

PERAST je postojbina mnogih pomoraca svjetskog glasa i primjer grada koji je čitavom svojom sudbinom bio okrenut moru. Stilom života je podsjećao na Veneciju sa kojom je imao žive trgovačko-kulturne veze. Pun je ostataka starih plemićkih palata, koje samo nagovještavaju nekadašnji sjaj i bogatstvo. U jednoj od njih, palati Bujevića, smješten je Muzej grada. Perast je bio svojevremeno centar pomorske obuke u koji su dolazili i ruski boljari da bi učili vještine pomorstva. Zato se ovo mjesto smatra kolijevkom ruske flote. Pred Perastom se nalaze dva ostrvca, jedno prirodno drugo vještačko: Gospa od Škrpjela i Sv. Đorđe. Ova dva ostrva predstavljaju izuzetnu turističku atrakciju. RISAN, antički Rison, poznat je po ostacima kulture starog vijeka. U njemu su pronađeni ostaci vile jednog rimskog patricija sa podnim mozaicima, koji po ljepoti ne zaostaju za onim rađenim u rimskim palatama toga doba. Na teritoriji tog grada bila je prijestonica ilirske kraljice Teute.

 

TIVAT – Tivatski arhipelag čine tri ostrva: Prevlaka (Ostrvo cvijeća), Stradioti, na kom se nalazi turističko naselje Sveti Marko, i Gospa od milosti. Na ovim ostrvima i u svim naseljima u tivatskoj opštini postoje vrijedni sakralni objekti, a najpoznatiji je manastirski kompleks na Prevlaci. Već pedeset godina Tivat je jedina vazdušna luka na crnogorskom primorju.

 

HERCEG NOVI je grad koji se nalazi na samom početku Bokokotorskog zaliva. Njegov izgled je ilustracija njegove burne istorije. To je simpatična mješavina romaničkog, vizantijskog i orijentalnog stila upakovana u mediteranski milje. Danas je to grad cvijeća, svi njegovi prozori okrenuti su ka suncu i moru. Jedan je od najtoplijih gradova Jadrana. U njemu treba posjetiti Muzej i Arhiv grada, Galeriju moderne umjetnosti, kao i Stari grad sa Sahat-kulom.

Tri relikvije

 

Na Cetinju se nalaze tri velike hrišćanske svetinje.

U Cetinjskom manastiru čuvaju se: ruka Sv. Jovana Krstitelja (ruka koja je krstila Isusa Hrista) i čestica Časnog Krsta Gospodnjeg (dio krsta na kojem je razapet Isus Hrist); a u zgradi Vladinog doma u Plavoj kapeli: ikona Presvete Bogorodice Filermose.

Tri velike hrišćanske relikvije prešle su dug istorijski put do Cetinja. Od Jerusalima, preko Carigrada stigle su u posjed krstaških vitezova Sv. Jovana Krstitelja koji su ih prilikom svojih pohoda zaplijenili. U početku su se nalazile na Rodosu, a zatim od sredine 16. vijeka na Malti. Tako su i vitezovi Sv. Jovana prozvani Malteškim redom. U vrijeme Napoleonovih ratova general Malteškog reda predao je svetinje na čuvanje ruskom caru Pavlu I Romanovu 1799. godine. Svetinje su čuvane na dvoru Romanovih u Petrogradu sve do revolucije 1918. godine, kada ih je iz Rusije iznijela Marija Fjodorovna, majka imperatora Nikolaja II, u Kopenhagen. Pred kraj života predala ih je ruskom mitropolitu Antoniju Hrapovickom, koji je svetinje preko Berlina donio u Beograd. Tada su predate na dar kralju Aleksandru Karađorđeviću u znak zahvalnosti ruskog naroda i ruske crkve za prijem velikog broja izbjeglica iz Rusije. Svetinje su čuvane u kraljevskom dvoru u Beogradu do 1941. godine, kada ih je kralj Petar II s patrijarhom Gavrilom Dožićem ostavio upravi manastira Ostrog na čuvanje. Iz Ostroga svetinje su 1952. godine prenijete u državni trezor. Iz trezora ruka Sv. Jovana Krstitelja i dio Časnog Krsta predate su tadašnjem mitropolitu crnogorsko-primorskom Danilu Dajkoviću u Cetinjski manastir, a ikona Presvete Bogorodice Filerimosa 1978. godine predata je Narodnom muzeju na Cetinju gdje se i danas nalazi.

Ove svetinje se ubrajaju među najpoznatije hrišćanske relikvije i nalaze se u zlatnim okvirima, ukrašenim dijamantima, brilijantima, rubinima i safirima.

Porto Montenegro

 

Porto Montenegro je projekat izgradnje naselja oko marine i matične luke za jahte sa sjajnom perspektivom osmišljene tako da zadovoljava sofisticirane potrebe svih jahti, njihovih vlasnika, gostiju i posade, sa dodatnom infrastrukturom za najveće jahte. Glavni investitor projekta je kanadski biznismen Peter Munk, osnivač Barrick Gold korporacije. Ostali investitori su: Lord Jacob Rothschild, Nathaniel Rothschild, Bernard Arnault, Sandor Demjan i Anthony Munk.

Porto Montenegro se gradi na mjestu bivšeg austro-ugarskog mornaričko-remontnog zavoda u Tivtu, osnovanog 1889. godine u zaklonjenom Bokokotorskom zalivu, koji se nalazi pod zaštitom UNESCO-a i predstavlja najdublju prirodnu luku na Mediteranu. Ukupan projekat podrazumijeva izgradnju 630 vezova za jahte svih veličina, od čega će 130 biti za jahte duže od 30 metara.

Trenutni kapacitet marine je 185 vezova sa pratećom infrastrukturom: snabdijevanje vodom, strujom bežičnim internetom. Tu je i dvadesetčetvoročasovno obezbjeđenje, ali i Yacht Assist tim zadužen za pružanje najrazličitijih usluga i informacija korisnicima marine, od rješavanja problema kvara do organizovanja izleta. Ljeta 2010. Porto Montenegro stiče status graničnog prelaza pa se cjelokupna carinska procedura može obaviti u marini. Osim olakšane carinske procedure klijentima marine na raspolaganju je mogućnost snabdijevanja gorivom, koje je oslobođeno svih dažbina.

Naselje koje se prostire na 24 hektara u priobalnom pojasu, uključuje šetalište i ekskluzivne stanove uz obalu, hotel, kafiće i restorane. Završena su prva tri rezidencijalna kompleksa Teuta, Zeta i Ozana sa 75 stambenih jedinica i 2,500 kvadrata poslovnog prostora. Do kraja ove godine biće završen četvrti rezidencijalni kompleks Milena, dok će peta po redu zgrada, Tara biti isporučena vlasnicima u ljeto 2012. U Porto Montenegru osim niza butika, radnji nautičke opreme, brokerskih agencija, beauty i frizerskog salona, salona namještaja, postoji i prostor za rekreaciju: Sportski klub sa teretanom, pilates i yoga studijom, teniskim i skvoš terenima, kuglanom… Ponuda je obogaćena Porto Montenegro Yachting klubom koji organizuje regate, časove veslanja, trke motornih čamaca, časove pravljenja drvenih čamaca i druge društvene događaje.

U septembru 2010. svoje prve đake primila je londonska Knightsbridge International škola, koja postoji kao vrhunska obrazovna ustanova u okviru Porto Montenegra. U julu 2011. za javnost je otvorena dugo očekivana Zbirka pomorskog nasljeđa, koju čine mnogobrojni eksponati – reprezenti istorije remontnog zavoda i Tivta. U blizini naselja planirani su i savremeni kapaciteti za popravku i održavanje jahti, kao i golf tereni.

Šipčanik

 

Na istočnoj strani Podgorice, iz nepreglednog Ćemovskog polja izranja brdo po imenu Šipčanik.

Nekada je ovdje bilo utvrđenje koje je crnogorski prestolonasljednik Danilo, 1912. preuzeo od Turaka, a kasnije – vojni aerodrom. Sa tvrđave, koja je na samom uzvišenju, pruža se pogled na Skadarsko jezero i grad Podgoricu. Šipčanik je danas simbol novog doba u istoriji Plantaža. Priča o ovom neobičnom podrumu, međutim, kao i svaka priča o vinu, mora da počne u vinogradu …

Brdo Šipčanik se lagano uzdiže iz posljednjih redova vinove loze, koja se talasa u moru čokota, čineći najveći vinograd u Jugoistočnoj Evropi, a upravo u ovom dijelu Ćemovskog polja, oko Šipčanika, rađa se i najbolji crnogorski vranac.

U petoj deceniji postojanja, otvoreno je ovo novo poglavlje istorije podgoričkih Plantaža, ali i nova dimenzija vina sa Ćemovskog polja. Stari vojni aerodrom je pretvoren u impresivnu riznicu vina, po principu francuskih šatoa, jer je podrum smješten usred vinograda, u istoj zemlji, u istom kamenu, iz kojih se loza rađa.

Šipčanik je otvoren krajem 2007, nakon prve faze rekonstrukcije koja je trajala nešto više od godinu dana i u koju su Plantaže uložile dva miliona eura. Podrum se nalazi na prosječnoj dubini od preko 30 metara ispod zemlje. U obliku je zavojitog tunela, dugog 356 metara, prosječne širine 13,5 i visine 7 metara. Temperatura je gotovo konstantna – između 17 i 19 stepeni. Vlažnost – 70 do 80%. U impresivnom prostoru, na 7.000 metara kvadratnih, vino se, u drvenim sudovima, njeguje u gotovo idealnim klimatskim i tehnološkim uslovima. U drvenim buradima i bocama odležava i stari dva miliona litara vina.

Vidjećete ovdje najpoznatije marke barik buradi – hrast iz najboljih francuskih regiona, sa različitim stepenom nagorijevanja duga… Sve to daje vinarima beskonačne mogućnosti za onu finu, pomalo alhemičarsku igru, sjedinjavanja hrastovine i vina.

U sklopu podruma je i vinoteka sa 28.000 boca vina, starih od 3 do 10 godina…. a tu je i najstarije vino Plantaža – Lesendro iz berbe 1979 – posle skoro 30 godina, još uvijek bodro i pitko. Ono svjedoči i o tome da dugovječnost vranca još nije do kraja dokučena.

Velika degustaciona sala, površine 200m2, u potpunosti je opremljena i za profesionalne degustacije i za ocjenjivanja vina, ali je na raspolaganju svim turistima i namjernicima na putevima vina, koji ovdje ne samo mogu da probaju sva vina Plantaža – horizontalne i vertikalne kolekcija sorti, berbi i stilova – nego i da uživaju nezaboravnom slaganju domaće hrane i domaćih vina.

Podrum Šipčanik je dao novi zamah i vinskom turizmu, koji Plantaže intenzivno razvijaju tokom posljednje decenije. Budući da je smješten na samo 30 km od Jadranskog mora, u velikom broju ga posjećuju turisti koji ljetuju na crnogorskoj obali. Ali, Šipčanik je, za turiste otvoren i tokom čitave godine, tako da u ovaj podrum svakodnevno stižu brojni gosti.

Vino se ovdje spaja i sa umjetnošću i sa različitim kulturnim i zabavnim događajima… U ovom podrumu organizovali smo degustacije i za po 600 ljudi. U tom smislu, sa ovim prostorom teško može da se mjeri bilo koji podrum u svijetu.

Cijeli projekat vinskog turizma uključuje i uređenje okolnog prostora, kao važan dio vinskog puta, koji pored Šipčanika obuhvata posjetu vinogradima, starom podrumu i restoranima u okviru Plantaža. Uskoro će ovdje biti sagrađeno jedno živopisno „vinsko selo“, između vinograda i podruma, koje će biti kadro da ponudi zanimljive sadržaje čitavoj porodici. Za starije – autentičan doživljaj vina, gastronomije i pravi hedonistički odmor, a za najmlađe zabavu, koja uključuje čak i jahanje rasnih konja iz ergele Plantaža.

Kao i u vinogradu oko podruma, i ovdje, u samom podrumu Šipčanik caruje vranac: običan, barikiran, rezerva, slatki Medun…Ili kupažiran sa negro amarom, alikant bušeom, širazom, peti verdoom… Paleta različitih tipova barika, odnosno hrastovine, daje gotovo neiscrpne mogućnosti našim vinarima.

Njihov zadatak biće jednostavan: da stvaraju vranac, onakav kakav je Bogom dan: „u boji purpurnog predvečerja i sa mekoćom baršuna“.

 

Nacionalni park Skadarsko jezero

 

Površinom koja, zavisno od vodostaja, varira od 370 do 530 kilometara kvadratnih, Skadarsko jezero najveća je slatkovodna površina na Balkanu. Zbog geografskog položaja i odlika submediteranske klime, zimi je jedno od najznačajnijih boravišta ptica močvarica u Evropi. Na jezeru boravi oko 280 vrsta ptica, a rijedak primjerak kudravog pelikana zaštitni je znak Nacionalnog parka.

Kroz istoriju ovaj je prostor bio stjecište raznih civilizacija koje su ostavile snažan pečat u bogatom kulturno-istorijskom nasleđu skadarskog basena. Na ostrvima Skadarskog jezera nalazi se veliki broj srednjovjekovnih utvrđenja, crkava i manastira. Najstariji ostrvski manastir – Starčevo, osnovao je u XIV vijeku isposnik starac Makarije, po kome je ostrvo kasnije nazvano Starčeva gorica.

Na obali jezera su i dva gradića – stara urbana jezgra, specifične arhitekture, mjesta od velikog značaja za razvoj crnogorske države: Virpazar i Rijeka Crnojevića. Oba naselja danas su prepoznatljiva i po restoranima u kojima se služe tradicionalni specijaliteti. Južno zaleđe jezera (Crmnica) poznato je po najboljem vinu u Crnoj Gori, koje će u kombinaciji sa dimljenim jezerskim šaranom zadovoljiti i najizbirljivije ljubitelje dobre hrane i “kapljice”.

Jezero ima i niz izvanrednih plaža, među kojima se izdvajaju one u selu Murići, ne manje atraktivne od primorskih plaža.

Manastir Ostrog

 

Manastir Ostrog smješten je u kamenoj litici u planinskom masivu Ostroške grede na 900 m nadmorske visine, u prirodnoj pećini koju je kao svoju isposničku ćeliju koristio i sam monah Vasilije Jovanović, mitropolit zahumsko-hercegovački u drugoj polovini XVII vijeka.

Manastir je najpoznatije hrišćansko svetilište u Crnoj Gori, posjećuju ga hodočasnici svih vjera iz cijelog svijeta.

Manastirski kompleks sačinjavaju: Donji i Gornji manastir Ostrog sa konakom i bibliotekom, kao i novoizgrađenom ,,obrednom crkvom” , pomoćnim zgradama i učionicama za polaznike srednje teološke škole.

U Gornjem manastiru (“gornja pećina”) sagrađena je crkva posvećena Časnom Krstu 1665 godine. U njoj se čuvaju ostaci – mošti Sv. Vasilija Ostroškog, zaštitnika i iscjelitelja.

Donji manastir Ostrog sagrađen je na zaravni na kojoj je nekada bila seoska crkva, izgrađen je 1824 godine i posvećena je Vavedenju presvete Bogorodice.

Prokletije

 

Stupite li na tlo Prokletija, istog trena će se pred vama otvoriti vrata zapanjujuće ekološke riznice.

Ako imate dovoljno avanturističkog duha i spremni ste za izazove – Prokletije će vam ispuniti želju! Crnogorske Prokletije su samo manji dio ove posebne planinske skupine, između Dinarida i Šarskih planina, čiji se veći dio nalazi u Albaniji.

Vijenac Prokletija se, za razliku od Dinarida, pruža drugim pravcem, na neki način kao da su brana primorskim planinama. Izdižu se u pravcu jugozapad – sjeveroistok, sa oboda Zetsko-skadarske ravnice i završavaju spletom najviših masiva Bogićevice, do prevoja Čakora i Rugova, u dužini oko 70 km, gdje se nalaze najviši planinski grebeni. Kontinuitet ovog moćnog visokoplaninskog sklopa geomorfološki se nastavlja u pravcu sjevera nizom visokih planinskih vijenaca, preko Nedžinata (2.341 m), Čakora (2.046 m), Mokre planine (1.932 m), Hajle (2.403 m) i Mokre Gore (2.154 m).

Najviši planinski vrh na Proletijama je Zla Kolata – 2.536 m.